kalifaatkleuter

20-04-2018 - Woord van de Dag - Van Dale Uitgevers

kalifaatkleuter

De afgelopen dagen is er in de media veel te doen geweest over de veelal jonge kinderen van Nederlandse jihadisten die met hun moeders in gevangenschap leven in Syrië en Irak. Moet Nederland die jihad– of kalifaatkinderen repatriëren en in … Lees verder

De afgelopen dagen is er in de media veel te doen geweest over de veelal jonge kinderen van Nederlandse jihadisten die met hun moeders in gevangenschap leven in Syrië en Irak. Moet Nederland die jihad– of kalifaatkinderen repatriëren en in het vaderland drastisch heropvoeden of moeten ‘we’ die kinderen maar lekker in hun Syrische zandbak laten zitten? Kalifaatkind maakte in 2015 al zijn debuut in de krant:

Een familielid van een Nederlands gezin dat zo’n half jaar geleden naar Syrië is afgereisd, is zeer somber gestemd over de toekomst van kleine ‘kalifaatkinderen’. Onlangs zag hij een foto van zijn 7-jarige neefje. Het guitige ventje dat hij kende, lijkt niet meer te bestaan. Hij zag een jongetje met een kille blik, met haat in de ogen. (De Volkskrant, 17-3-2015)

Jihadkind is zelfs nog een half jaar ouder. De Gooi- en Eemlander schreef op 3-9-2014: ‘Huizer jihadkinderen maken het goed’. Die waren dan ook nog niet afgereisd naar het bij Raqqa en Mosul gestichte kalifaat van de Islamitische Staat.

Vandaag geven ongeveer alle kranten hun mening over wat er met zulke kinderen moet gebeuren. Sheila Sitalsing schrijft in haar column in De Volkskrant:

De premier heeft nog niet laten weten of hij wellicht vindt dat ook de allerjongste kalifaatkleuters en -peuters beter dáár kunnen sterven, in het kader van het voorkomen van allerlei gedoe.

Kalifaatkind klinkt al tamelijk onschuldig, maar bij de woorden kalifaatkleuter en –peuter, die vandaag beide in De Volkskrant debuteren, denk je helemaal dat ze geen kwaad kunnen. De introductie van deze woorden is dus een retorische truc van Sitalsing om haar mening – ‘Alleen barbaren laten een kind boeten voor wie hun vader was. Haal ze terug.’ – te onderstrepen.

Daarmee gaat ze overigens voorbij aan wat anderen beweren, namelijk dat de IS-kinderen (door de IS-lui zelf liefkozend de welpen van het kalifaat genoemd) vaak al op heel jonge leeftijd worden gerekruteerd om te ‘worden gestaald in de jihad-ideologie’ en om er ‘kandidaat-martelaren’ van te maken (PZC, 29-12-2014).

Maar goed, ze zullen uiteindelijk wel terugkeren, die kalifaatkinderen, en de kans is groot dat dit woord in elk geval beklijft. Of dat ook voor kalifaatkleuter en –peuter geldt, valt te bezien.

Definitie

kalifaatkind (o, …kinderen) kind van jihadistische ouders in het IS-gebied, m.n. kind van Nederlandse of Belgische jihadisten dat – na de val van de Islamitische Staat – in gevangenschap in Syrië of Irak vertoeft

kalifaatkleuter (m,-s) jong kalifaatkind (ca. 4 tot 6 jaar)

kalifaatpeuter (m, -s) zeer jong kalifaatkind (ca. 1,5 tot 4 jaar)


schaduwschuld

19-04-2018 - Woord van de Dag - Van Dale Uitgevers

schaduwschuld

Het gaat weliswaar goed met de wereldwijde economie, maar een groot deel van de economische groei is feitelijk gebaseerd op schulden. Private schulden, maar ook publieke schulden. Én schaduwschulden, zo blijkt uit een artikel dat vandaag in de NRC staat. … Lees verder

Het gaat weliswaar goed met de wereldwijde economie, maar een groot deel van de economische groei is feitelijk gebaseerd op schulden. Private schulden, maar ook publieke schulden. Én schaduwschulden, zo blijkt uit een artikel dat vandaag in de NRC staat.

Na de Tweede Wereldoorlog is de publieke schuld nog nooit zo hoog geweest als nu. Bedrijven financieren hun groei louter met kredieten en huishoudens sluiten prekredietcrisishoge hypotheken af, soms zonder er enig benul van te hebben hoe die ooit moeten worden terugbetaald of afgelost. ‘Zo stapelt zich tijdbom op tijdbom,’ staat vandaag in de NRC-economierubriek van Maarten Schinkel.

Schinkel schrijft ook over de schimmige manier waarop sommige overheden hun staatsschuld berekenen. Zo hanteren de Verenigde Staten een definitie van schuld waarbij hun eigen staatsschuld uitkomt op 80% van het bruto binnenlands product, terwijl een berekening volgens internationale maatstaven laat zien dat de Amerikaanse staatsschuldquote in feite 107 procent van het bbp bedraagt.

‘Kan het erger?’ vraagt Schinkel zich retorisch af. Jazeker, ‘het kan erger. Zoals de Amerikaanse overheid zichzelf wijsmaakt dat de staatsschuld een kwart lager is dan werkelijk het geval is, heeft China zijn eigen ontkennende fase. Officieel is de overheidsschuld daar 40 procent van het bbp.’

Veel lokale overheden in China zijn echter ‘schulden aangegaan buiten de boeken om’. China heeft in 2014 een deel daarvan opgeteld bij de overheidsschuld, maar een deel ook niet: ‘Intussen zijn de schaduwschulden wél doorgegroeid’ en daarom heeft China nu in feite een schuldquote van 90 procent. Da’s best veel.

De destructieve effecten van al die schulden merken wij – wereldburgers – pas wanneer de inflatie oploopt. Vooralsnog hebben we alleen te maken met het woord schaduwschuld. Dat maakt vandaag zijn debuut in de media. Het is gevormd met schaduw, dat een productief eerste woorddeel is in verschillende typen samenstellingen. Enerzijds zijn er samenstellingen als schaduwcongres en schaduwkabinet, die verwijzen naar alternatieven voor de ‘officiële’ varianten (het ‘echte’ congres en het ‘echte’ kabinet). Anderzijds zijn er samenstellingen als schaduweconomie, die verwijzen naar het niet-officiële, deels onzichtbare deel van het door het tweede lid genoemde (in het geval van de schaduweconomie dus het niet-officiële deel van de economie, de ‘grijze economie’).

Schaduwschuld sluit aan bij het laatste type samenstellingen en betekent in het algemeen zoiets als ‘niet-officieel erkende schuld’, maar meer in het bijzonder ‘deel van de staatsschuld dat niet als zodanig terug te vinden is in het grootboek der nationale schuld’.

Definitie

schaduwschuld (de, -en) deel van de staatsschuld dat niet terug te vinden is in het grootboek der nationale schuld