Marstronaut

16-11-2017 - Woord van de Dag - Van Dale Uitgevers

Marstronaut

Een woord dat tien jaar geleden zijn debuut maakte in de Nederlandse media – en waar het vervolgens ijzig stil om werd – is de laatste dagen begonnen aan zijn comeback: Marstronaut. Het woord debuteerde in 2007, toen de ESA … Lees verder

Een woord dat tien jaar geleden zijn debuut maakte in de Nederlandse media – en waar het vervolgens ijzig stil om werd – is de laatste dagen begonnen aan zijn comeback: Marstronaut. Het woord debuteerde in 2007, toen de ESA op zoek ging naar astronauten die bereid waren om naar Mars af te reizen – en figureert vandaag in de media in verband met de recentelijk weer toegenomen belangstelling voor de rode planeet als mogelijke kolonie van de aarde.

Dat komt doordat de universiteit Wageningen heeft onderzocht of er Mars groente gekweekt kan worden. En ja, dat kan, mits de Marstronauten voldoende regenwormen meenemen, schrijft De Volkskrant vandaag: ‘De Wageningse plantenonderzoeker Wieger Wamelink oogstte woensdag de rucola-plantjes die hij de laatste maanden in een kas heeft gekweekt op nagebootste Marsgrond, gekocht van Nasa. Voor het eerst waren daarbij ook oud plantenmateriaal en levende wormen toegevoegd, en ook mest.’

Marstronaut is een zogeheten porte-manteauwoord, gemaakt door de planeetnaam Mars te combineren met astronaut. Interessant is vooral of we dit woord met een hoofd- of een kleine letter moeten spellen. Kortom, spellen we het met een hoofdletter naar analogie van Marslander of met een kleine letter naar analogie van marsmannetje. Het antwoord hebben we eigenlijk al impliciet gegeven door Marstronaut in dit stukjes met een hoofdletter te spellen.


cryptojacking

14-11-2017 - Woord van de Dag - Van Dale Uitgevers

cryptojacking

De AFM waarschuwde deze week al voor een kwaal waar veel mensen aan schijnen te lijden: cryptokoorts, het koortsachtig proberen een graantje mee te pikken van de waardestijgingen van crypomunten. Maar de cryptohype zorgt voor nóg een probleem: cryptojacking. Het … Lees verder

De AFM waarschuwde deze week al voor een kwaal waar veel mensen aan schijnen te lijden: cryptokoorts, het koortsachtig proberen een graantje mee te pikken van de waardestijgingen van crypomunten. Maar de cryptohype zorgt voor nóg een probleem: cryptojacking.

Het Financieele Dagblad schrijft vandaag: ‘Steeds vaker worden de pc’s van onwetende consumenten gebruikt voor het ‘delven’ van computermunten. (…) Om een bitcoin of andere cryptomunt te vinden moet een pc een ingewikkelde puzzel oplossen. Door gebruik te maken van cryptojacking, kunnen deze moderne mijnarbeiders sneller hun munten vinden.’

Cryptojackers nemen dus rekenkracht van je computer over om cryptomunten te kunnen delven (cryptominen heet dat). Is dat erg? Ja, al was het maar omdat het een hele hoop elektriciteit kost, die je als slachtoffer van cryptojacking moet betalen. Maar cryptojacking is natuurlijk ook een vorm van computervredebreuk. Immers, cryptojackers verschaffen zich zonder dat je het weet (en zonder toestemming) toegang tot je processor.

Cryptojacking is – zoals zoveel IT-termen – ontleend aan het Engels. Het morfologisch te vergelijken met carjacking (iemand van zijn autosleutels én auto beroven). In de Nederlandstalige media dook het voor het eerst op in de Belgische krant De Standaard. Die schreef er op 23 oktober al eens over. Het voor de hand liggende Nederlandse werkwoord cryptojacken is nog niet aangetroffen in een krant. Maar als deze vorm van computercriminaliteit écht een probleem gaat vormen, zal cryptojacken binnenkort ook wel ergens opduiken.