Tips voor het eindexamen

Doe je binnenkort eindexamen in het voortgezet onderwijs? Dan hebben we goed nieuws voor je: bij veel examens mag je een woordenboek gebruiken! Maar welk woordenboek kun je het best kiezen? En waar moet je op letten als je dat woordenboek gebruikt? Lees snel onze examentips.

1. Welk woordenboek mag ik gebruiken bij het eindexamen Nederlands?
Speciaal voor de middelbare school is het eendelige Van Dale Pocketwoordenboek Nederlands gemaakt. In de nieuwste editie van het Pocketwoordenboek Nederlands vind je heel veel actuele woorden en maar liefst 20 procent meer inhoud dan voorheen. Je kunt ook het eendelige Van Dale Middelgroot woordenboek Nederlands meenemen naar het eindexamen. Een onlinewoordenboek of app is niet toegestaan.

2. Welk woordenboek mag ik gebruiken bij de eindexamens van de moderne vreemde talen (Engels, Duits, Frans en Spaans)?
Bij het eindexamen Engels, Duits, Frans en Spaans is een set Van Dale Pocketwoordenboeken (of Middelgrote woordenboeken) in de betreffende vreemde taal toegestaan. Bij het eindexamen Engels kun je dus zowel het Pocketwoordenboek Nederlands-Engels als het Pocketwoordenboek Engels-Nederlands meenemen.

In de praktijk gebruiken scholieren vooral het Pocketwoordenboek Engels-Nederlands om de vertaling van een woord op te zoeken, maar bij het onderdeel schrijfvaardigheid kan het woordenboek Nederlands-Engels erg behulpzaam zijn. Het is dus zeker zinvol om je hele set Pocketwoordenboeken Engels mee te nemen! Hetzelfde geldt natuurlijk voor de andere vreemde talen.

3. Kan ik een woordenboek ook bij de algemene vakken gebruiken?
Jazeker, ook bij de algemene vakken is het eendelige Van Dale Pocketwoordenboek Nederlands of Van Dale Middelgroot woordenboek Nederlands toegestaan.* Neem dit dus vooral ook mee naar bijvoorbeeld je eindexamen Biologie of Geschiedenis – het komt je ongetwijfeld van pas!

*Bron: Examenblad.nl

4. Hoe haal ik het meeste uit mijn woordenboek als hulpmiddel bij het eindexamen?
Hoe heb je nu het meest plezier van je woordenboeken bij je examen? Hier onze belangrijkste tips:

  • Oefening baart kunst

Probeer al in de weken vóór je examen regelmatig te oefenen met het opzoeken van woorden in je Pocketwoordenboek Nederlands of je set Pocketwoordenboeken van de moderne vreemde talen. In de nieuwste Pocketwoordenboeken win je gelukkig veel tijd door de handige zwarte duimblokjes en het verticale alfabet. Zoek bijvoorbeeld maar eens op soeverein. Hoe snel kun jij dit woord vinden?

  • Lees de gebruiksaanwijzing

Lees vooral eens de gebruiksaanwijzing door die je aan het begin van het boek vindt. Dat kost je maar weinig tijd, maar levert je veel op: zo raak je namelijk vertrouwd met je woordenboek en voorkom je verrassingen tijdens het examen.

  • Back to basics

Ga bij het zoeken altijd terug naar de basis. Voor het snelste resultaat zoek in je Pocketwoordenboek altijd op de basisvorm, dat is de eenvoudigste vorm van het woord. Bijvoorbeeld: vervoegde werkwoordsvormen vind je in het woordenboek onder het hele werkwoord (de infinitief). Woorden in het meervoud vind je in het woordenboek onder het enkelvoud.

  • Een woord heeft vaak meer dan één betekenis

Let op: een woord kan verschillende betekenissen hebben. Als dat zo is, staan die met de cijfers 1, 2 enzovoort genummerd achter het woord. Om je te helpen staan bij veel woorden ook voorbeeldzinnen, zodat je ziet in welke context een betekenis past.

  • Lees ook de kleine lettertjes

In je woordenboek vind je meer dan alleen de juiste betekenis of vertaling. Meteen achter het vetgedrukte trefwoord staat namelijk handige informatie over bijvoorbeeld het juiste lidwoord, of een woord mannelijk, vrouwelijk of onzijdig is, en of de meervoudsvorm op een -s of -n eindigt. Zo voorkom je makkelijk onnodige fouten.

  • Valse vrienden

Een extra tip voor de vreemde talen: een bekende valkuil is dat een Engels, Frans, Duits of Spaans woord op een Nederlands woord lijkt, maar iets heel anders betekent. Hier komen de voorbeeldzinnen dus mooi van pas als extra check! Eventually betekent in het Nederlands bijvoorbeeld ‘uiteindelijk’, en niet ‘eventueel’. En de Duitse Frikadelle is een ‘gehaktbal’ …

  • Tot slot: denk vooral niet ‘dit woord had ik allang moeten weten!’

Als je ergens over twijfelt, schaam je dan niet om een woord of uitdrukking voor alle zekerheid even op te zoeken. Better safe than sorry.

5. Heeft Van Dale ook nog andere (woorden)boeken die mij kunnen helpen bij het eindexamen?
Van Dale heeft niet alleen papieren woordenboeken, maar ook andere boeken en onlinewoordenboeken die handig zijn om je voor te bereiden op je examen.

Van Dale Grammatica’s
Om een tekst in het Nederlands of in een vreemde taal goed te kunnen begrijpen, is het belangrijk dat je de grammatica van de taal goed kent. Bij de voorbereiding op het eindexamen kun je gebruikmaken van de Van Dale Grammatica’s en Van Dale Werkwoordgrammatica’s. Die zijn in alle schooltalen verkrijgbaar. Deze boeken mag je dus niet bij het eindexamen zelf gebruiken, maar ze bieden je wel een heel duidelijk en compleet overzicht van de vaak lastige grammatica. Erg handig dus als extra steuntje in de rug!

Van Dale Online op school
Onlinewoordenboeken zijn nog niet toegestaan bij het eindexamen, maar met Van Dale Online op school krijg je thuis of op school met één druk op de knop toegang tot de vertrouwde Van Dale Onlinewoordenboeken Nederlands, Engels, Frans, Duits én Spaans. Van Dale Online op school werkt bovendien op elk scherm: digiborden, tablets, pc’s enzovoort. Ideaal dus voor bij de voorbereiding op het eindexamen.